Cách tính phần trăm

Năm phép tính

"Phần trăm" nghĩa là "trên một trăm": 15% là 0,15. Mọi phép tính đều suy ra từ một công thức: phần = gốc × phần trăm ÷ 100.

Công cụ tính phần trăm có một thẻ cho mỗi trường hợp và tính bằng phân số chính xác, chỉ làm tròn kết quả hiển thị.

Mức thay đổi luôn chia cho giá trị ban đầu

Giá tăng từ 80 lên 100 là tăng 20, bằng 25% của 80. Sau đó giảm từ 100 về 80 cũng là giảm 20, nhưng lúc này là 20% của 100. Vì vậy tăng và giảm cùng một số tiền lại là hai tỷ lệ khác nhau. Từ 0 thì không tính được phần trăm thay đổi vì phải chia cho 0.

Giảm giá và giá gốc

Giảm 25% thì còn 75% giá: 80.000 đ × 0,75 = 60.000 đ. Lỗi thường gặp là khi tính ngược: món hàng giá 60.000 đ sau khi giảm 25%, cộng thêm 25% của 60.000 đ ra 75.000 đ là sai, vì 25% đã được trừ từ giá gốc. Phải chia: 60.000 ÷ 0,75 = 80.000 đ.

Thuế cũng vậy: giá 110.000 đ đã gồm thuế suất 10% thì giá chưa thuế là 110.000 ÷ 1,1 = 100.000 đ. Xem thêm hướng dẫn tính thuế GTGT.

Hai lần thay đổi liên tiếp

Các phần trăm liên tiếp được nhân với nhau. 100 tăng 10% là 110, rồi giảm 10% là 99. Giảm 20% rồi giảm thêm 10% cho 100 × 0,8 × 0,9 = 72, tức là giảm 28%, không phải 30%.

Phần trăm và điểm phần trăm

Lãi suất tăng từ 4% lên 5% là tăng 1 điểm phần trăm; so với lãi suất cũ thì tăng 25%. Tin tức và ngân hàng thường nói theo điểm phần trăm.

Câu hỏi thường gặp