เขียนจำนวนเงินเป็นตัวอักษรให้ถูกต้อง
เช็ค ใบเสร็จรับเงิน ใบแจ้งหนี้ และสัญญามักให้เขียนจำนวนเงินสองแบบ คือตัวเลขและตัวอักษร คู่มือนี้อธิบายหลักการเขียน บาทถ้วน สตางค์ การใช้ เอ็ด และ ยี่ หลักหมื่น แสน ล้าน พร้อมตัวอย่าง และวิธีเขียนเงินสกุลอื่นเมื่อเอกสารเป็นภาษาต่างประเทศ
ทำไมต้องเขียนจำนวนเงินเป็นตัวอักษร
ตัวเลขแก้ไขได้ง่าย เลข 1 อาจถูกแก้เป็น 7 หรือมีคนเติมตัวเลขไว้ข้างหน้า “500” ได้ แต่ตัวอักษรแก้ให้แนบเนียนได้ยากกว่ามาก จำนวนเงินที่เป็นตัวอักษรจึงใช้ตรวจสอบตัวเลข ในหลายประเทศ ถ้าตัวอักษรกับตัวเลขไม่ตรงกันจะถือตามตัวอักษร ดังนั้นต้องเขียนให้ตรงกันทุกตำแหน่ง และขีดเส้นปิดช่องว่างที่เหลือ
บาทถ้วน และ บาทกับสตางค์
เขียนจำนวนบาทเป็นตัวอักษรแล้วตามด้วย “บาท” ถ้าไม่มีสตางค์ให้ลงท้ายด้วย “ถ้วน” ถ้ามีสตางค์ให้เขียนจำนวนสตางค์ต่อท้ายแล้วตามด้วย “สตางค์” รูปแบบนี้ตรงกับฟังก์ชัน BAHTTEXT ของ Microsoft Excel ซึ่งให้ตัวอย่าง 1234 เป็น “หนึ่งพันสองร้อยสามสิบสี่บาทถ้วน” และตรงกับข้อกำหนด BAHTTEXT ของ Apache OpenOffice
| ตัวเลข | ตัวอักษร |
|---|---|
| 1.00 | หนึ่งบาทถ้วน |
| 1.50 | หนึ่งบาทห้าสิบสตางค์ |
| 12.65 | สิบสองบาทหกสิบห้าสตางค์ |
| 1,234.00 | หนึ่งพันสองร้อยสามสิบสี่บาทถ้วน |
| 123,456.79 | หนึ่งแสนสองหมื่นสามพันสี่ร้อยห้าสิบหกบาทเจ็ดสิบเก้าสตางค์ |
| 0.25 | ยี่สิบห้าสตางค์ |
เอ็ด สิบ และ ยี่สิบ
- เอ็ด: ตัวเลขตั้งแต่ 2 หลักขึ้นไปที่ลงท้ายด้วยเลข 1 ให้อ่านเลข 1 ตัวท้ายว่า “เอ็ด” เช่น 11 สิบเอ็ด 21 ยี่สิบเอ็ด 101 หนึ่งร้อยเอ็ด 1,001 หนึ่งพันเอ็ด
- สิบ: หลักสิบที่เป็นเลข 1 อ่านว่า “สิบ” ไม่ใช่ “หนึ่งสิบ” เช่น 10 สิบ 15 สิบห้า
- ยี่สิบ: หลักสิบที่เป็นเลข 2 อ่านว่า “ยี่สิบ” เช่น 20 ยี่สิบ 22 ยี่สิบสอง
หมื่น แสน ล้าน
ภาษาไทยมีชื่อหลักครบถึงแสน (หน่วย สิบ ร้อย พัน หมื่น แสน) แล้วใช้ “ล้าน” เมื่อเกินล้าน ให้นับจำนวนล้านด้วยหลักเดิมแล้วตามด้วย “ล้าน”
| ตัวเลข | ตัวอักษร |
|---|---|
| 10,000 | หนึ่งหมื่น |
| 100,000 | หนึ่งแสน |
| 1,000,000 | หนึ่งล้าน |
| 11,000,000 | สิบเอ็ดล้าน |
| 1,000,000,000 | หนึ่งพันล้าน |
| 100,000,000,000 | หนึ่งแสนล้าน |
ทศนิยมและการปัดเศษ
เงินบาทเขียนสตางค์ได้ 2 ตำแหน่ง ถ้าการคำนวณให้ทศนิยมมากกว่านั้น ให้ปัดเศษตามหลักเกณฑ์ของใบแจ้งหนี้หรือสัญญาก่อน แล้วจึงเขียนทั้งตัวเลขและตัวอักษร ตัวแปลงของ LeedyBox จะไม่ปัดเศษให้เอง แต่จะแจ้งข้อผิดพลาด ฟังก์ชัน BAHTTEXT ใน Excel ปัดสตางค์เป็น 2 ตำแหน่งโดยอัตโนมัติ จึงควรตรวจผลก่อนใช้
เงินสกุลอื่นและเอกสารภาษาต่างประเทศ
| ภาษาและประเทศ | 1,234.56 เป็นตัวอักษร |
|---|---|
| อังกฤษ (เช็คอเมริกัน) | One thousand two hundred thirty-four and 56/100 dollars |
| อังกฤษ (สหราชอาณาจักร) | One thousand two hundred and thirty-four pounds and fifty-six pence only |
| จีน | 人民币壹仟贰佰叁拾肆元伍角陆分 |
| ญี่ปุ่น (1,234 เยน) | 金千弐百参拾四円也 |
| เวียดนาม (1,234 ด่ง) | Một nghìn hai trăm ba mươi tư đồng |
| อินโดนีเซีย | seribu dua ratus tiga puluh empat rupiah lima puluh enam sen |
ระวังจำนวนเงินก้อนใหญ่: billion ในภาษาอังกฤษคือหนึ่งพันล้าน แต่ billón ในภาษาสเปนและ Billion ในภาษาเยอรมันคือหนึ่งล้านล้าน
ขั้นตอนเขียนจำนวนเงินบนเช็คหรือใบเสร็จ
- เขียนจำนวนเงินเป็นตัวเลขก่อน พร้อมสตางค์ เช่น 1,234.00
- เริ่มเขียนตัวอักษรชิดซ้ายของช่อง
- เขียนจำนวนบาท ตามด้วย “บาท” แล้วเขียน “ถ้วน” หรือจำนวนสตางค์
- ขีดเส้นปิดช่องว่างที่เหลือจนสุดบรรทัด
- อ่านตัวอักษรเทียบกับตัวเลขอีกครั้งก่อนลงนาม
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- “สิบหนึ่ง” “ยี่สิบหนึ่ง”: เลข 1 ท้ายตัวเลขสองหลักขึ้นไปอ่านว่า “เอ็ด”: สิบเอ็ด ยี่สิบเอ็ด
- “สองสิบ”: 20 อ่านว่า “ยี่สิบ”
- “หนึ่งสิบ”: 10 อ่านว่า “สิบ”
- ลืม “ถ้วน”: เมื่อไม่มีสตางค์ ให้ลงท้ายด้วย “บาทถ้วน”
- เขียนสตางค์เป็นตัวเลข: ในจำนวนเงินที่เป็นตัวอักษรให้เขียนสตางค์เป็นตัวอักษรด้วย เช่น ห้าสิบสตางค์
คำถามที่พบบ่อย
101 อ่านว่า “หนึ่งร้อยเอ็ด” หรือ “หนึ่งร้อยหนึ่ง”
ตามหลักการอ่านตัวเลขที่สอนในระดับประถม ตัวเลขตั้งแต่ 2 หลักที่ลงท้ายด้วย 1 อ่านว่า “เอ็ด” จึงเป็น “หนึ่งร้อยเอ็ด” ตัวแปลงใช้หลักนี้ หากหน่วยงานของคุณกำหนดเป็นอย่างอื่นให้ทำตามนั้น
ต้องเขียน “ถ้วน” ทุกครั้งที่ไม่มีสตางค์หรือไม่
รูปแบบมาตรฐานอย่าง BAHTTEXT ใช้ “บาทถ้วน” เมื่อไม่มีสตางค์ การเขียน “ถ้วน” ช่วยปิดท้ายไม่ให้เติมสตางค์ภายหลัง
ตัวแปลงนี้ใช้แทน BAHTTEXT ได้ไหม
ได้สำหรับการเขียนทีละรายการ ผลลัพธ์อยู่ในรูปแบบเดียวกัน ต่างกันที่ตัวแปลงไม่ปัดเศษและรับจำนวนเงินไม่ถึงหนึ่งล้านล้าน
เขียนผิดแล้วแก้ไขได้ไหม
อย่าเขียนทับ เช็คที่เขียนผิดควรยกเลิกแล้วเขียนใหม่ ส่วนสัญญาให้แก้ตามวิธีที่เอกสารกำหนด